01 Ekim 2014 Çarşamba

Erken Yaşta Evlilik

Sosyolog Pervin Yetiz erken yaşta ve zorla evlilikler konusunda farkındalık yaratmak istediklerini söyledi

31 Mart 2013 Pazar 16:07
Erken Yaşta Evlilik
 (DİHA) - DİKASUM'un "Erken Yaşta Evlilikler Çalıştayı"nda konuşan Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Hafize İpek, Türkiye'de ve dünyada çocuk gelin sayısının arttığına dikkat çekerek, "Kız çocukları fiziksel ve duygusal açıdan yara alıyorlar. Aile içi şiddete maruz kalıyorlar, eğitimden uzaklaştırılıyorlar, ekonomik ve sosyal haklardan mahrum bırakılıyorlar" dedi. Sosyolog Pervin Yetiz ise, erken yaşta ve zorla evlilikler konusunda farkındalık yaratmak istediklerini söyledi. 

Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Sosyal Hizmetler Daire Başkanlığı, Kadın ve Aile Şube Müdürlüğü'ne bağlı Diyarbakır Kadın Sorunlarını Araştırma ve Uygulama Merkezi'nin (DİKASUM), 2 gün sürecek olan "Erken Yaşta Evlilikler Çalıştayı" başladı. Sümerpark Ortak Yaşam Alanı Resepsiyon Salonu'nda düzenlenen çalıştaya Boğaziçi Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nükhet Eralp, Uçan Süpürge Derneği'nden Selen Doğan, Psikologlar Fahriye Cengiz ve Leyla Welkin, insan hakları savunucusu avukat Eren Keskin, avukat Reyhan Yalçındağ katıldı. Çalıştayın açılış konuşmasını yapan Büyükşehir Belediye Başkan Vekili Hafize İpek, çocuk evliliklerini önleyebilmek için neler yapılabileceğini, farkındalık yaratmak amacıyla uygulanacak yöntemleri ve deneyimlerin paylaşılacağını söyledi. İpek, kadın çalışmalarının bu konudaki çabalarına karşın Türkiye'deki bu toplumsal yaranın kanamaya devam ettiğini belirtti. 

'Bu kez oynayacakları evcilik oyunu sevimli olmayacaktı'

Küçük yaşta yapılan evliliklere değinen İpek, "Sokakta yaşıtlarıyla oyun oynarken eve alındılar" diyerek çocuk gelinlerin durumuna ilişkin şunları söyledi: "Bu kez oynayacakları 'evcilik' arkadaşlarıyla oynadıkları kadar sevimli olmayacaktı. Parmaklarına takılan halkayı boynuna ve bedenine vurulmuş bir zincir gibi ömür boyu taşıyacaklardı. Çocuk gelin oldukları yetmez gibi ellerinden alınan oyuncak bebek yerine kucaklarına gerçek bebek verildi. Ve kendileri çocukken çocuk sahibi oluverdiler. Bu küçük kadınlar sessizce boyun eğdikleri hayatlarını sessiz çığlıklarıyla sürdürmeye devam ettiler." İpek, çocuk gelinlerin sadece Türkiye'de değil, dünyada çözüm bulunulmaya çalışılan önemli bir sorun olduğunun altını çizerek, "Dünyada her yıl yaklaşık 14 milyon kız çocuğu henüz oyun oynayacak yaştayken evliliğe adım atıyorlar. Türkiye genelinde 18 yaşından önce evlenen kızların oranı yüzde 32. Yani her üç kadından biri 18 yaşından önce evlendiriliyor. Kız çocukları fiziksel ve duygusal açıdan yara alıyorlar. Aile içi şiddete maruz kalıyorlar, eğitimden uzaklaştırılıyorlar, ekonomik ve sosyal haklardan mahrum bırakılıyorlar" diye konuştu. Bölgede de durumun can yakıcı bir şekilde sürdüğünü dile getiren İpek, bu durumun DİKASUM'un hazırladığı "Erken Yaşta Yapılan Evlilikler Raporu"nda çarpıcı biçimde gözler önüne serildiğine dikkat çekti.

'Çocuk yaştaki evlilikler cinsel istismar kapsamına alınmalı'

İpek, yapılan tespitlerden yola çıkarak yasal yaptırımların kararlılıkla uygulanması, çocuk yaştaki evliliklerin "çocuğun cinsel istismarı kapsamında" değerlendirilmesi gerektiğinin altını çizerek, yasalardaki "çocuk" ve "küçük" kavramlarındaki farklılık ve karışıklıkların giderilmesi gerektiğini ifade etti. İpek, erken yaşta evlendirilen kadınların yaşadığı travmanın ilgili kurumlarca yapılacak sağlık politikaları ile izlenmesi gerektiğini kaydetti. Boğaziçi Üniversitesi Sosyoloji Bölümü'nden Prof. Dr. Nükhet Eralp ile Uçan Süpürge Haber Merkezi Genel Yayın Yönetmeni Selen Doğan ise erken yaşta evlilikleri sosyal ve kültürel açıdan değerlendirdi. Daha sonra DİKASUM'un Erken yaşta evlilikler ile ilgili yaptığı araştırmayı Araştırmanın Koordinatörü Sosyolog Pervin Yetiz anlattı. Yetiz, araştırmayı Mayıs 2012'de Diyarbakır'da Büyükşehir Belediyesi'nin hizmet verdiği Hasırlı, Benusen, Aziziye ve Yeniköy mahallelerinde yaptıklarını bildirdi. Dicle Üniversitesi'nden Prof. Dr. Remzi Oto gözetiminde yapılan araştırmada sosyal hizmet uzmanı, psikolog ve sosyologların da bu çalışmada yer aldığını belirten Yetiz, 6 ay süreyle yapılan çalışmada sosyal bilimlerde kullanılan yüz yüze anket, odak grup çalışması, derinlemesine görüşme, psikolojik değerlendirme gibi pek çok yöntemi kullandıklarını söyledi. 

'Çocuk gelinler kendilerini Buka baranê (Yağmur gelini) olarak adlandırıyor'

Dünyadan ve Türkiye'deki erken yaşta evlilik rakamlarının istatistik bilgilerini aktaran Yetiz, Birleşmiş Milletler'in 2000 yılında yaptığı bir araştırmaya atıfta bulunarak, yapılan araştırmaya göre gelişmiş ülkelerde erken yaşta evlilik oranının düştüğü, az gelişmiş veya gelişmekte olan ülkelerde ise bu oranın yükseldiğini belirtti. Buna örnek olarak İsveç'te yüzde 0.4, Finlandiya ve Fransa'da yüzde 0,6 olduğunu, buna karşın Mısır'da yüzde 15.9, Şili'de yüzde 11.7 olduğunu söyledi. Çocuk yaşta evliliklerin dünyada en çok doğu, orta ve batı Afrika ile Güney Asya'da rastlandığını ifade eden Yetiz, "Örneğin Nijer'de yüzde 61.9, Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nde de yüzde 74.2, Afganistan'da yüzde 15.7, Bangladeş'te yüzde 51.3'tir" dedi. Medeni Kanunun kabul ettiği ve hakim kararıyla yapılan evlilikler dikkate alındığında Türkiye'de resmi rakamlara göre erken evliliğin yüzde 15.5 olduğunu belirten Yetiz, "Dini nikahlıların oranı ve nikahsızların oranını eklediğimizde Türkiye'de en az yüzde 30-35 oranlarında erken yaşta evlilik olduğunu söyleyebiliriz" diye konuştu. 

DİKASUM'un yaptığı araştırmanın amacını açıklayan Yetiz, erken ve zorla evliliklerin sosyal, psikolojik, ekonomik ve kültürel etkilerini araştırmak ve kadınlar üzerinde yarattığı sonuçları anlamak istediklerini ve erken yaşta, zorla evlilikler konusunda farkındalık yaratma amacında olduklarını söyledi. Yetiz, araştırma kapsamında yaptıkları bir görüşmede erken evlenen bir kadının kendilerini "Buka baranê (Yağmur gelini)" olarak adlandırdığını ve kullandıkları kavramlar arasında çokça "kader", "kısmet", "çaresizlik" gibi kavramlar geçtiğini ifade etti. Yetiz, araştırmaya konu olan kadınların yüzde 32.8'inin 18 yaş öncesi evlendiği yine kadınların yüzde 20.4'ünün 18 yaşından önce doğum yaptığını dile getirdi. 

Çalıştay yarın erken yaşta evliliklerin eğitim, sağlık, hukuksal ve medya boyutu ile ilgili atölyelerle sürecek.
Anahtar Kelimeler: Diyarbakır, çocuk,Evlilik
    Yorum yazmak için sitenin üst kısımdan giriş yapmanız gerekmektedir. Üye değilseniz hemen olun!

HAVA DURUMU

Görüntülemek istediğiniz ili seçiniz:

EN ÇOK OKUNANLAR

BUGÜN

BU HAFTA

BU AY

EN ÇOK YORUMLANANLAR

BUGÜN

BU HAFTA

BU AY

E-GAZETE

SENDE YAZ

Ziyaretçi Defteri

Siz de yazmak istemez misiniz?

HABER ARŞİVİ